Thành lập hộ kinh doanh xây dựng tại Đà Nẵng đang trở thành hướng đi được nhiều cá nhân, đội thợ và hộ gia đình lựa chọn khi nhu cầu xây dựng, sửa chữa, cải tạo nhà ở và công trình dân dụng ngày càng phát triển. Với sự mở rộng đô thị, nhiều dự án nhà ở, kinh doanh, dịch vụ và hạ tầng được triển khai, thị trường xây dựng tại Đà Nẵng tạo ra nhiều cơ hội cho các mô hình kinh doanh nhỏ và vừa.
Hộ kinh doanh xây dựng: xác định rõ thi công/sửa chữa công trình theo quy mô phù hợp
Kinh doanh xây dựng theo mô hình hộ kinh doanh thường phù hợp với cá nhân hoặc hộ gia đình trực tiếp nhận các công trình có quy mô vừa và nhỏ như sửa chữa nhà ở, cải tạo mặt bằng, chống thấm, sơn sửa, ốp lát, thi công điện nước, hoàn thiện nội thất hoặc thực hiện một số hạng mục xây dựng theo thỏa thuận với khách hàng. Điểm quan trọng trước khi đăng ký không phải chỉ là chọn tên ngành “xây dựng”, mà phải xác định rõ hộ sẽ thực tế nhận loại công việc nào, phạm vi đến đâu, có thuê nhân công hay không, vật tư do bên nào cung cấp và có phát sinh các công việc cần điều kiện chuyên môn riêng hay không.
Mô hình càng được mô tả rõ từ đầu thì việc đăng ký ngành nghề, xây dựng báo giá, ký hợp đồng, theo dõi vật tư và nghiệm thu càng dễ quản lý. Ngược lại, nếu đăng ký một phạm vi rất rộng nhưng thực tế không đủ nhân lực, thiết bị hoặc điều kiện để thực hiện, hộ kinh doanh dễ gặp rủi ro khi nhận công trình lớn hơn năng lực thực tế.
Mô hình chính: thi công/sửa chữa công trình theo quy mô phù hợp
Một hộ kinh doanh xây dựng có thể hoạt động theo hướng nhận trọn gói một số công trình nhỏ hoặc chỉ nhận từng hạng mục riêng biệt. Chẳng hạn, hộ có thể chuyên sửa chữa nhà dân, cải tạo cửa hàng, sơn lại công trình, chống thấm, lát nền, xây tường, sửa mái, thi công trần, hoàn thiện nội thất hoặc thực hiện những công việc xây dựng khác trong phạm vi phù hợp.
Trước khi hoạt động, chủ hộ nên xác định rõ mình là đơn vị trực tiếp thi công hay chủ yếu tổ chức đội thợ, vật tư có được bao gồm trong báo giá hay khách hàng tự mua, có nhận thiết kế hay chỉ thi công theo hồ sơ có sẵn, có bảo hành sau nghiệm thu hay không. Những nội dung này ảnh hưởng trực tiếp đến cách báo giá, cách tính doanh thu và trách nhiệm nếu công trình phát sinh lỗi.
Những thứ/người phải quản lý: nhân công, vật tư, công trình và chủ đầu tư
Khác với nhiều hộ kinh doanh bán lẻ chỉ tập trung vào hàng hóa và tiền bán hàng, hộ kinh doanh xây dựng phải quản lý đồng thời con người, vật tư, tiến độ và quan hệ với khách hàng hoặc chủ đầu tư.
Nhân công cần được phân công đúng công việc, theo dõi ngày công, tiền công và người chịu trách nhiệm tại công trình. Vật tư cần kiểm soát từ thời điểm mua vào, giao đến công trường, sử dụng thực tế đến số lượng còn dư. Công trình cần có lịch bắt đầu, tiến độ, các mốc nghiệm thu và thời điểm bàn giao. Chủ đầu tư hoặc khách hàng cần được xác nhận rõ nội dung công việc, đơn giá, các khoản phát sinh và trách nhiệm của hai bên.
Nếu bốn nhóm này không được quản lý thống nhất, hộ kinh doanh rất dễ rơi vào tình trạng đã làm xong nhưng không chứng minh được khối lượng, vật tư thất thoát hoặc khách hàng không đồng ý thanh toán phần phát sinh.
Điểm đặc thù: phạm vi nhận việc, an toàn lao động, hợp đồng và nghiệm thu
Xây dựng có đặc thù là công việc thường diễn ra ngoài địa điểm đăng ký kinh doanh và chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi hiện trạng từng công trình. Vì vậy, cùng một loại hạng mục nhưng khối lượng thực tế có thể thay đổi sau khi tháo dỡ hoặc khảo sát sâu hơn.
Chủ hộ cần đặc biệt quan tâm đến việc xác định phạm vi nhận việc ngay từ báo giá và hợp đồng. Các yêu cầu về an toàn lao động, sử dụng máy móc, giàn giáo, điện tại công trường và bảo hộ cho người lao động cũng không nên xem nhẹ.
Bên cạnh đó, nghiệm thu phải được coi là một bước quản trị quan trọng. Mỗi hạng mục hoàn thành nên có căn cứ xác nhận, đặc biệt đối với những phần công việc sau khi hoàn thiện sẽ bị che khuất hoặc khó kiểm tra lại.
Liệt kê nguồn doanh thu chính và dịch vụ phụ trước khi chọn ngành nghề
Nguồn doanh thu của hộ kinh doanh xây dựng có thể đến từ tiền công thi công, tiền vật tư bán kèm, phí sửa chữa, phí bảo trì, phí khảo sát hoặc những hạng mục bổ sung trong quá trình thực hiện công trình.
Nếu hộ vừa thi công vừa cung cấp vật tư, doanh thu và cách quản lý sẽ khác với trường hợp chỉ nhận tiền nhân công. Nếu có thêm dịch vụ như thiết kế, lắp đặt thiết bị, vận chuyển vật tư hoặc cho thuê máy móc thì cũng cần rà lại phạm vi ngành nghề và điều kiện liên quan.
Việc nhận diện các dòng doanh thu từ đầu giúp chủ hộ đăng ký ngành nghề sát thực tế hơn và tránh tình trạng sau khi hoạt động mới phát hiện một phần dịch vụ chưa được chuẩn bị về hồ sơ.
Chọn địa điểm kinh doanh xây dựng tại Đà Nẵng
Địa điểm đăng ký hộ kinh doanh xây dựng không nhất thiết phải là nơi thực hiện toàn bộ hoạt động thi công, bởi công việc chủ yếu có thể diễn ra tại các công trình của khách hàng. Tuy nhiên, địa điểm vẫn đóng vai trò là nơi liên hệ, quản lý hồ sơ, tiếp nhận khách, tập kết công cụ hoặc lưu một phần vật tư.
Tại Đà Nẵng, hộ kinh doanh nên lựa chọn địa điểm phù hợp với mô hình thực tế thay vì chỉ chọn một địa chỉ thuận tiện để đăng ký. Nếu có kho vật tư, máy móc hoặc xe vận chuyển thường xuyên ra vào thì yêu cầu về mặt bằng sẽ khác với một văn phòng nhỏ chủ yếu dùng để tiếp khách và quản lý hồ sơ.
Tính khách ra vào – xây dựng
Nếu hộ kinh doanh chủ yếu nhận khách qua điện thoại, website, mạng xã hội hoặc giới thiệu thì lượng khách đến trực tiếp địa điểm có thể không nhiều. Trong trường hợp này, không nhất thiết phải thuê mặt bằng lớn ở khu vực có giá thuê cao.
Ngược lại, nếu địa điểm vừa là văn phòng vừa trưng bày mẫu vật liệu, thiết bị hoặc tiếp khách thường xuyên thì cần chú ý khả năng nhận diện, chỗ đậu xe và không gian trao đổi công việc.
Tính kho/khu làm việc – xây dựng
Nhiều hộ kinh doanh xây dựng có nhu cầu lưu máy khoan, máy cắt, dụng cụ cầm tay, thang, thiết bị bảo hộ hoặc một lượng vật tư dự phòng. Khi đó, cần tính riêng khu lưu trữ thay vì để lẫn với không gian tiếp khách.
Vật tư xây dựng có thể cồng kềnh, nặng hoặc dễ gây bụi nên địa điểm quá nhỏ hoặc nằm trong khu dân cư chật hẹp có thể gây bất tiện. Nếu lượng vật tư lớn, hộ nên cân nhắc thuê kho riêng hoặc thỏa thuận giao trực tiếp từ nhà cung cấp tới công trình.
Tính giao nhận và chỗ để xe – xây dựng
Xe chở công cụ, vật tư hoặc đội thợ có thể ra vào thường xuyên. Vì vậy, việc chọn địa điểm cần tính đến khả năng tiếp cận của xe tải nhỏ, xe bán tải hoặc xe máy chở dụng cụ.
Nếu thuê một địa điểm nằm sâu trong hẻm nhưng thường xuyên cần bốc dỡ vật tư, chi phí và thời gian vận chuyển có thể tăng đáng kể. Những vấn đề này nên được tính trước khi ký hợp đồng thuê dài hạn.
Ngành có điều kiện phải rà thêm yêu cầu riêng trước khi ký thuê dài hạn
Không phải mọi hoạt động xây dựng đều chỉ cần đăng ký hộ kinh doanh là có thể triển khai ngay. Một số công việc hoặc phạm vi hoạt động cụ thể có thể liên quan tới yêu cầu về chuyên môn, chứng chỉ, an toàn, phòng cháy chữa cháy hoặc điều kiện khác tùy tính chất công trình.
Vì vậy, trước khi đầu tư nhiều vào mặt bằng, chủ hộ nên xác định chính xác mình sẽ thực hiện những công việc nào và rà điều kiện tương ứng.
Ngành nghề đăng ký cho hộ kinh doanh xây dựng
Ngành nghề đăng ký nên phản ánh càng sát hoạt động thực tế càng tốt. Không nên chỉ ghi một nội dung quá chung chung nếu hộ có nhiều nhóm công việc khác nhau, nhưng cũng không cần đăng ký những hoạt động không có kế hoạch triển khai.
Ngành nghề chính – xây dựng
Ngành nghề chính thường là hoạt động thi công, sửa chữa hoặc hoàn thiện công trình theo mô hình của hộ. Nội dung cụ thể cần được xác định dựa trên loại công việc thực tế như xây dựng nhà ở, sửa chữa, hoàn thiện, lắp đặt hoặc các hoạt động liên quan.
Việc mô tả rõ ngành nghề giúp hồ sơ đăng ký phản ánh đúng mô hình và thuận lợi hơn khi làm việc với khách hàng, ngân hàng, cơ quan quản lý hoặc đối tác.
Dịch vụ phụ hoặc bán kèm – xây dựng
Hộ kinh doanh có thể cung cấp thêm vật tư, thiết bị hoặc một số dịch vụ bổ trợ cho quá trình thi công. Khi đó, cần xem những hoạt động này có thuộc phạm vi ngành đã đăng ký hay phải bổ sung ngành nghề khác.
Ví dụ, một hộ chuyên sửa chữa nhà nhưng đồng thời bán vật liệu hoàn thiện hoặc thiết bị điện nước cần quản lý rõ phần doanh thu thi công và phần doanh thu từ hàng hóa.
Bán online/giao tận nơi nếu có – xây dựng
Một số hộ kinh doanh xây dựng hiện nay nhận khách qua Facebook, Zalo, website hoặc nền tảng trực tuyến. Có hộ còn bán vật tư, thiết bị hoặc nhận đặt dịch vụ khảo sát qua mạng.
Dù kênh tiếp cận khách hàng là trực tuyến, hoạt động thực tế vẫn phải nằm trong phạm vi ngành nghề mà hộ đã đăng ký và đáp ứng các quy định liên quan đến quảng cáo, cung cấp thông tin và giao dịch với khách hàng.
Nhóm ngành cần giấy phép hoặc điều kiện chuyên ngành
Chủ hộ không nên hiểu rằng giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng nghĩa với việc được thực hiện mọi công việc liên quan đến xây dựng. Với những hạng mục có yêu cầu về năng lực, chuyên môn hoặc điều kiện riêng, cần rà lại trước khi nhận việc.
Nguyên tắc an toàn là xác định từng nhóm dịch vụ dự kiến cung cấp rồi kiểm tra điều kiện tương ứng thay vì nhận công trình trước rồi mới tìm hiểu hồ sơ.
Kinh doanh xây dựng: nên chọn hộ kinh doanh hay công ty?
Mô hình hộ kinh doanh có ưu điểm ở khả năng quản lý trực tiếp, cơ cấu gọn và phù hợp với đội thi công nhỏ. Tuy nhiên, khi quy mô công trình, số lượng nhân sự và yêu cầu của khách hàng tăng lên, mô hình doanh nghiệp có thể thuận lợi hơn.
Quy mô một chủ trực tiếp quản lý sẽ dễ phù hợp hơn mô hình cần nhiều nhà đầu tư
Nếu một cá nhân trực tiếp nhận việc, tổ chức đội thợ và chịu trách nhiệm toàn bộ hoạt động thì hộ kinh doanh là mô hình có thể cân nhắc.
Ngược lại, nếu dự án có nhiều người cùng góp vốn, cần phân chia tỷ lệ sở hữu, quyền biểu quyết hoặc trách nhiệm quản trị thì mô hình doanh nghiệp thường rõ ràng hơn.
Nếu cần mở rộng nhiều địa điểm hoặc cơ cấu phức tạp nên nghĩ trước phương án doanh nghiệp
Khi hộ bắt đầu nhận công trình ở nhiều khu vực, thuê nhiều quản lý, phát triển nhiều đội thi công hoặc muốn mở rộng thành nhà thầu lớn hơn, cơ cấu quản trị sẽ dần phức tạp.
Nếu đã có kế hoạch phát triển theo hướng này từ đầu, việc lựa chọn mô hình doanh nghiệp có thể giúp tránh phải chuyển đổi sau một thời gian ngắn.
Khách hàng cá nhân hay doanh nghiệp ảnh hưởng cách ký hợp đồng và xuất hóa đơn
Hộ chủ yếu sửa chữa nhà dân sẽ có cách giao dịch khác với đơn vị nhận thi công cho công ty, cửa hàng, chuỗi kinh doanh hoặc chủ đầu tư.
Khách hàng doanh nghiệp thường yêu cầu hợp đồng rõ, hồ sơ nghiệm thu, hóa đơn và quy trình thanh toán chặt chẽ hơn. Đây là yếu tố cần cân nhắc khi lựa chọn mô hình hoạt động.
Đừng chọn hộ kinh doanh chỉ vì nghĩ thủ tục đơn giản
Sự đơn giản khi thành lập không đồng nghĩa với việc hoạt động xây dựng cũng đơn giản. Sau khi đăng ký, chủ hộ vẫn phải quản lý nhân công, doanh thu, chi phí, hóa đơn, hợp đồng và các yêu cầu chuyên ngành phù hợp.
Do đó, mô hình nên được lựa chọn dựa trên quy mô thực tế và định hướng phát triển chứ không chỉ dựa trên số lượng giấy tờ ban đầu.
Quản lý xây dựng: nhân công, vật tư, công trình và chủ đầu tư
Một hộ kinh doanh xây dựng vận hành hiệu quả cần có cách quản lý đồng nhất giữa người làm, vật tư sử dụng, tiến độ công trình và dòng tiền.
Trách nhiệm của chủ hộ – xây dựng
Chủ hộ là người chịu trách nhiệm chính đối với hoạt động kinh doanh. Trong thực tế, chủ hộ thường trực tiếp báo giá, ký hợp đồng, thuê nhân công, mua vật tư và xử lý các vấn đề phát sinh.
Khi số lượng công trình tăng, cần phân quyền rõ nhưng vẫn phải có cơ chế để chủ hộ kiểm soát các quyết định quan trọng.
Người quản lý ca làm việc – xây dựng
Công trình nhỏ cũng nên có một người chịu trách nhiệm tại hiện trường. Người này có nhiệm vụ kiểm tra nhân công, tiến độ, vật tư và phản hồi các yêu cầu từ khách hàng.
Nếu không có người chịu trách nhiệm rõ ràng, mỗi thợ có thể tự xử lý theo cách riêng và dễ phát sinh công việc ngoài phạm vi đã thống nhất.
Người phụ trách chuyên môn nếu ngành yêu cầu – xây dựng
Đối với những công việc có yêu cầu chuyên môn cụ thể, hộ kinh doanh cần bố trí người đáp ứng điều kiện phù hợp trước khi triển khai.
Không nên sử dụng tên hoặc hồ sơ của một người nhưng thực tế người đó không tham gia hoạt động, bởi điều này có thể tạo rủi ro khi xảy ra sự cố hoặc bị kiểm tra.
Người quản lý tiền và chứng từ – xây dựng
Một người cần chịu trách nhiệm theo dõi tiền đặt cọc, tiền thanh toán từng đợt, hóa đơn vật tư, tiền công và các chi phí phát sinh.
Nếu người quản lý công trình vừa giữ tiền vừa mua vật tư nhưng không có chứng từ bàn giao, việc đối chiếu rất dễ sai lệch.
Tên hộ kinh doanh và thương hiệu xây dựng
Tên đăng ký, tên trên biển hiệu và tên sử dụng khi quảng bá nên được chuẩn hóa ngay từ đầu để khách hàng nhận diện thống nhất.
Tên đăng ký hộ kinh doanh – xây dựng
Tên đăng ký cần đáp ứng yêu cầu về đặt tên hộ kinh doanh và không nên lựa chọn tên dễ gây nhầm lẫn với một đơn vị khác tại cùng khu vực.
Một tên ngắn, dễ đọc và gắn với hoạt động xây dựng thường thuận lợi hơn cho việc sử dụng lâu dài.
Tên dùng trên biển hiệu – xây dựng
Biển hiệu tại địa điểm nên thể hiện tên phù hợp với hồ sơ đăng ký và thông tin liên hệ cần thiết. Không nên dùng một tên hoàn toàn khác khiến khách hàng khó xác định chủ thể kinh doanh.
Tên dùng trên kênh online – xây dựng
Tên Facebook, Zalo, website hoặc các kênh quảng bá nên thống nhất với thương hiệu ngoài thực tế. Nếu dùng thêm tên thương mại, chủ hộ cần quản lý để khách hàng vẫn biết rõ đơn vị nào chịu trách nhiệm ký hợp đồng.
Nhãn hiệu nếu cần bảo hộ lâu dài – xây dựng
Nếu hộ kinh doanh có kế hoạch phát triển một thương hiệu riêng, đầu tư logo, website và quảng cáo dài hạn thì có thể cân nhắc bảo hộ nhãn hiệu phù hợp.
Việc này giúp hạn chế rủi ro xây dựng thương hiệu nhiều năm nhưng sau đó phát sinh tranh chấp tên gọi.
Tình huống thực tế: một công trình phát sinh hạng mục ngoài báo giá nhưng không có xác nhận
Đây là tình huống rất thường gặp trong hoạt động xây dựng. Trong quá trình thi công, khách hàng yêu cầu làm thêm một hạng mục nhưng hai bên chỉ trao đổi miệng. Đến lúc thanh toán, khách hàng cho rằng nội dung đó đã nằm trong giá ban đầu.
Xác định lỗi do quy trình hay do hồ sơ – xây dựng
Trước tiên cần xác định nguyên nhân là nhân viên không làm đúng quy trình hay bản thân hộ kinh doanh chưa có quy trình xác nhận phát sinh.
Nếu báo giá và hợp đồng không quy định rõ cách xử lý công việc phát sinh thì lỗi nằm ở hệ thống quản lý, không chỉ ở một nhân viên.
Sửa dữ liệu gốc trước khi sửa từng biểu mẫu – xây dựng
Hộ cần điều chỉnh cách lập báo giá, hợp đồng và biên bản phát sinh để thống nhất nguyên tắc: công việc ngoài phạm vi ban đầu phải được xác nhận trước khi thi công.
Việc chỉ sửa riêng một biểu mẫu mà không thay đổi quy trình thường không giải quyết được vấn đề.
Bổ sung checklist cho nhân viên – xây dựng
Người quản lý công trình cần được hướng dẫn rằng khi khách yêu cầu thêm việc, phải ghi nhận nội dung, ước tính chi phí và xin xác nhận trước khi thực hiện.
Checklist càng đơn giản càng dễ áp dụng tại hiện trường.
Theo dõi lại sau một tuần/tháng để xem lỗi có tái diễn
Sau khi sửa quy trình, chủ hộ nên kiểm tra lại các công trình mới để xem nhân viên có thực hiện đúng hay không.
Nếu lỗi vẫn tái diễn, cần xác định nguyên nhân là quy trình chưa thực tế hay nhân sự chưa được hướng dẫn đầy đủ.
Nguồn hàng, vật tư và chứng từ khi kinh doanh xây dựng
Vật tư thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng giá trị công trình nên cần quản lý từ khâu mua đến sử dụng.
Nhà cung cấp chính – xây dựng
Hộ nên xây dựng nhóm nhà cung cấp ổn định cho những vật tư thường xuyên sử dụng. Điều này giúp kiểm soát chất lượng, giá mua và thời gian giao hàng.
Không nên lựa chọn nhà cung cấp chỉ dựa trên giá thấp nếu chất lượng không ổn định.
Hóa đơn/chứng từ – xây dựng
Mỗi lần mua vật tư cần lưu chứng từ phù hợp để đối chiếu với công trình và phục vụ quản lý tài chính.
Nếu một đơn hàng được dùng cho nhiều công trình, nên có cách phân bổ nội bộ để biết chi phí thực tế của từng công trình.
Hàng đổi trả – xây dựng
Vật tư giao sai quy cách, dư số lượng hoặc lỗi chất lượng cần được ghi nhận khi trả lại nhà cung cấp.
Nếu không theo dõi, giá trị hàng trả có thể vẫn nằm trong chi phí và làm sai số liệu lợi nhuận.
Tồn kho hoặc vật tư tiêu hao – xây dựng
Các vật tư nhỏ như đinh, vít, keo, dây, phụ kiện hoặc dụng cụ tiêu hao thường khó kiểm soát nếu không có định mức.
Hộ không nhất thiết quản lý quá phức tạp nhưng cần có cách ghi nhận cơ bản để tránh mua lặp và thất thoát.
Theo dõi doanh thu của hộ kinh doanh xây dựng
Doanh thu xây dựng thường được thanh toán theo tiến độ nên không nên chỉ nhìn số tiền còn trong tài khoản để đánh giá kết quả.
Doanh thu tiền mặt – xây dựng
Nếu khách thanh toán bằng tiền mặt, mỗi lần nhận tiền nên có căn cứ xác nhận và được ghi vào sổ doanh thu.
Không nên để tiền công trình lẫn hoàn toàn với tiền cá nhân của chủ hộ.
Doanh thu chuyển khoản – xây dựng
Nội dung chuyển khoản nên được hướng dẫn rõ để dễ xác định thuộc công trình nào, khách hàng nào và thanh toán đợt nào.
Việc này đặc biệt hữu ích khi hộ có nhiều công trình hoạt động cùng lúc.
Doanh thu từ sàn hoặc ứng dụng – xây dựng
Một số dịch vụ sửa chữa có thể nhận khách qua nền tảng trung gian. Khi đó, doanh thu thực nhận có thể bị trừ phí nền tảng hoặc phí giới thiệu.
Chủ hộ cần đối chiếu giá khách thanh toán, khoản nền tảng giữ lại và số tiền thực tế chuyển về.
Đặt cọc hoặc gói dịch vụ nếu có – xây dựng
Khoản đặt cọc nên được theo dõi riêng theo từng công trình. Khi chuyển sang từng giai đoạn thi công hoặc nghiệm thu, cần xác định rõ khoản nào đã được đối trừ.
Nếu nhận gói bảo trì định kỳ, cần có cách theo dõi số lần dịch vụ đã thực hiện và phần nghĩa vụ còn lại.
Kinh doanh xây dựng: cần lưu ý phạm vi nhận việc, an toàn lao động, hợp đồng và nghiệm thu
Đây là bốn nhóm nội dung có ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ an toàn khi vận hành hộ kinh doanh xây dựng.
Rà trọng tâm: phạm vi nhận việc, an toàn lao động, hợp đồng và nghiệm thu
Trước mỗi công trình, chủ hộ nên tự kiểm tra mình có đủ khả năng thực hiện hay không, công việc có vượt quá phạm vi thông thường của đội thợ hay không và có yếu tố kỹ thuật đặc biệt nào cần người chuyên môn.
Hợp đồng cần phản ánh đúng phạm vi này và nghiệm thu phải bám theo công việc thực tế.
Tách giấy phép kinh doanh với giấy phép/điều kiện chuyên ngành
Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh xác lập việc đăng ký hoạt động kinh doanh nhưng không tự động thay thế các yêu cầu chuyên ngành nếu hoạt động cụ thể có điều kiện.
Chủ hộ cần tách hai bước này trong tư duy quản lý.
Chỉ mở dịch vụ trong phạm vi đã đủ điều kiện – xây dựng
Nếu một hạng mục yêu cầu năng lực hoặc điều kiện mà hộ chưa đáp ứng, không nên nhận chỉ vì khách hàng yêu cầu.
Có thể lựa chọn hợp tác với đơn vị phù hợp hoặc giới hạn phần việc trong phạm vi mình đủ điều kiện thực hiện.
Mỗi lần thêm dịch vụ mới phải rà lại – xây dựng
Khi từ sửa chữa nhà mở rộng sang thi công hệ thống khác hoặc nhận công trình lớn hơn, cần rà lại ngành nghề, nhân sự, hợp đồng và các điều kiện liên quan.
Không nên mặc định những gì đã đăng ký ban đầu sẽ bao phủ mọi hoạt động phát sinh sau này.
Các khoản chi phí cần tính khi kinh doanh xây dựng
Nhiều hộ báo giá dựa trên giá vật tư và tiền công nhưng bỏ sót những khoản chi phí gián tiếp, khiến doanh thu nhìn cao nhưng lợi nhuận thực tế thấp.
Giá vốn hàng hóa hoặc dịch vụ – xây dựng
Giá vốn bao gồm vật tư trực tiếp, máy móc thuê ngoài và những khoản gắn trực tiếp với việc hoàn thành công trình.
Hộ nên tính theo từng công trình thay vì chỉ cộng tổng chi phí cuối tháng.
Chi phí nhân công – xây dựng
Ngoài tiền công chính, còn có thể phát sinh chi phí tăng ca, ăn ở, đi lại, vận chuyển hoặc thuê nhân công bổ sung.
Nếu không dự trù, một công trình kéo dài vài ngày cũng có thể làm lợi nhuận giảm đáng kể.
Phí nền tảng và vận chuyển – xây dựng
Chi phí chở vật tư, chở máy móc, thuê xe hoặc trả phí giới thiệu khách cũng cần được đưa vào giá thành.
Những khoản nhỏ nhưng phát sinh thường xuyên có thể chiếm tỷ trọng đáng kể.
Chi phí mặt bằng và khuyến mãi – xây dựng
Tiền thuê văn phòng, kho, quảng cáo, website, hoa hồng giới thiệu hoặc chương trình giảm giá cũng là chi phí kinh doanh.
Khi tính giá, hộ nên phân bổ một phần các khoản này vào từng công trình để biết mức lợi nhuận thực.
Những lỗi thường gặp khi mở hộ kinh doanh xây dựng
Các lỗi phổ biến thường không nằm ở bước đăng ký hộ kinh doanh mà xuất hiện khi bắt đầu vận hành thực tế.
Có giấy nhưng chưa chuẩn bị thuế – hóa đơn – xây dựng
Một số chủ hộ chỉ quan tâm nhận giấy đăng ký rồi bắt đầu nhận công trình ngay, trong khi chưa tìm hiểu nghĩa vụ thuế, hóa đơn và cách lưu số liệu.
Việc chuẩn bị ngay từ đầu sẽ đơn giản hơn nhiều so với việc rà soát lại sau khi đã phát sinh nhiều giao dịch.
Không tách tiền cá nhân và tiền kinh doanh – xây dựng
Nếu mọi khoản thu chi đều đi qua tài khoản cá nhân và không có nội dung rõ ràng, chủ hộ rất khó biết công trình nào lãi hoặc lỗ.
Cách quản lý tối thiểu là phải nhận diện được từng khoản tiền theo hoạt động kinh doanh.
Không lưu hợp đồng/chứng từ – xây dựng
Thỏa thuận qua điện thoại hoặc tin nhắn có thể nhanh nhưng không đủ cho những công trình có nhiều hạng mục và nhiều lần thanh toán.
Hộ nên hình thành bộ hồ sơ cơ bản cho mỗi công trình.
Quảng cáo rộng hơn phạm vi đang hoạt động – xây dựng
Không nên quảng cáo rằng hộ thực hiện mọi loại công trình nếu thực tế chỉ có khả năng nhận một số hạng mục.
Quảng cáo quá rộng vừa tạo kỳ vọng sai cho khách hàng vừa có thể dẫn tới việc nhận công việc vượt quá năng lực.
Việc cần làm sau khi có giấy phép kinh doanh xây dựng
Có giấy đăng ký mới chỉ là bước đầu. Hộ cần hoàn thiện các yếu tố vận hành trước khi nhận công trình chính thức.
Biển hiệu tại địa điểm kinh doanh – xây dựng
Biển hiệu nên được chuẩn bị phù hợp với thông tin đăng ký và địa điểm hoạt động.
Đây cũng là yếu tố giúp khách hàng xác định rõ chủ thể giao dịch.
Thuế/hóa đơn – xây dựng
Chủ hộ cần xác định cách thực hiện nghĩa vụ thuế và hóa đơn phù hợp với hoạt động thực tế.
Nếu thường xuyên giao dịch với khách hàng doanh nghiệp thì vấn đề hóa đơn cần được chuẩn bị ngay từ đầu.
Tài khoản nhận tiền bán hàng – xây dựng
Nên có cách nhận tiền thống nhất, hạn chế để nhiều nhân viên tự nhận tiền khách hàng.
Mỗi khoản chuyển tiền cần có nội dung đủ để đối chiếu.
Sổ doanh thu – chứng từ – hợp đồng – xây dựng
Hộ nên xây dựng một bộ hồ sơ cho từng công trình gồm thông tin khách hàng, báo giá, hợp đồng, các lần thanh toán, phát sinh, chứng từ vật tư và nghiệm thu.
Cách quản lý này giúp xử lý tranh chấp và kiểm soát lợi nhuận tốt hơn.
Tự đăng ký hay thuê dịch vụ thành lập hộ kinh doanh xây dựng?
Việc lựa chọn tự làm hay thuê hỗ trợ phụ thuộc vào mức độ phức tạp của mô hình.
Tự làm khi mô hình đơn giản và điều kiện rõ – xây dựng
Nếu hộ chỉ nhận một nhóm công việc đơn giản, địa điểm rõ ràng và chủ hộ đã nắm quy trình thì có thể tự chuẩn bị hồ sơ đăng ký.
Điều quan trọng là phải hiểu những công việc cần làm sau khi nhận giấy.
Nên thuê hỗ trợ khi ngành có nhiều giấy phép hoặc hồ sơ mặt bằng – nhân sự phức tạp
Nếu mô hình có nhiều nhóm dịch vụ, liên quan chuyên môn, kho vật tư, nhiều lao động hoặc cần xác định phạm vi hoạt động thì tư vấn trước khi đăng ký sẽ hữu ích hơn.
Mục tiêu của dịch vụ không chỉ là lấy giấy mà còn phải giúp cấu trúc mô hình đúng từ đầu.
Yêu cầu dịch vụ nêu rõ phần đăng ký và phần chuyên ngành
Khi thuê dịch vụ, chủ hộ nên yêu cầu phân biệt rõ phần nào thuộc hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh và phần nào là điều kiện chuyên ngành hoặc công việc sau đăng ký.
Điều này tránh tình trạng hiểu rằng một mức phí đã bao gồm toàn bộ mọi thủ tục.
Không chỉ so phí mà bỏ qua phạm vi công việc – xây dựng
Một báo giá thấp chưa chắc đã tiết kiệm nếu chỉ bao gồm việc nộp hồ sơ đăng ký.
Nên so sánh dựa trên phạm vi công việc, nội dung tư vấn và các bước hỗ trợ sau khi có giấy.
Checklist trước khi hộ kinh doanh xây dựng bắt đầu hoạt động
Trước ngày bắt đầu nhận công trình, chủ hộ nên kiểm tra lại toàn bộ mô hình một lần để đảm bảo hồ sơ và quy trình thực tế thống nhất với nhau.
Đăng ký hộ kinh doanh đã khớp mô hình – xây dựng
Tên hộ, địa điểm, ngành nghề và thông tin chủ hộ cần phản ánh đúng hoạt động dự kiến.
Nếu có thay đổi lớn so với kế hoạch ban đầu thì nên điều chỉnh trước khi mở rộng hoạt động.
Địa điểm và nhân sự đã sẵn sàng – xây dựng
Địa điểm cần có khả năng tiếp nhận hồ sơ, dụng cụ hoặc vật tư phù hợp. Đội thợ phải được phân công rõ trách nhiệm và có người quản lý tại công trình.
Không nên nhận nhiều công trình cùng lúc khi hệ thống nhân sự chưa đủ khả năng kiểm soát.
Điều kiện đặc thù đã rà: phạm vi nhận việc, an toàn lao động, hợp đồng và nghiệm thu
Trước mỗi loại dịch vụ, cần rà lại khả năng thực hiện, yêu cầu an toàn, điều kiện chuyên môn và cách nghiệm thu.
Đây là bước giúp hộ tránh nhận công trình vượt quá khả năng hoặc thiếu hồ sơ cần thiết.
Tiền – hàng – hóa đơn – dữ liệu khách có cách quản lý
Cuối cùng, hộ cần bảo đảm bốn nhóm dữ liệu quan trọng đều có cách quản lý thống nhất. Tiền phải xác định được thu từ công trình nào. Vật tư phải biết mua cho công trình nào và còn dư bao nhiêu. Hóa đơn, chứng từ phải được lưu để đối chiếu. Thông tin khách hàng, báo giá, hợp đồng, phát sinh và nghiệm thu phải được tập hợp theo từng công trình.
Khi những yếu tố này được chuẩn hóa ngay từ đầu, hộ kinh doanh xây dựng sẽ dễ kiểm soát doanh thu, chi phí, nhân công và trách nhiệm với khách hàng hơn. Đây cũng là nền tảng quan trọng nếu sau này chủ hộ muốn mở rộng đội thi công, nhận công trình lớn hơn hoặc chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp.
Thành lập hộ kinh doanh xây dựng tại Đà Nẵng là bước khởi đầu quan trọng giúp cá nhân, hộ gia đình đưa hoạt động thi công, sửa chữa và dịch vụ xây dựng vào vận hành một cách hợp pháp, chuyên nghiệp. Khi chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, lựa chọn ngành nghề phù hợp, quản lý tốt chi phí, nhân công và nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh có thể tạo dựng uy tín và phát triển ổn định.
